Hein van der Horst

In het nieuwsartikel van 1 februari 2011 reageert NEVI op de brief van het Adviescollege toetsing administratieve lasten (Actal). In deze brief van 6 januari 2011 adviseert Actal staatssecretaris Atsma op basis van het door KPMG opgestelde rapport “Inhoudelijke nalevingslasten Programma Duurzaam Inkopen Overheid: onderzoek naar 4 sectoren” een aantal lastenverlichtende maatregelen te treffen. NEVI kan zich echter niet vinden in het advies van Actal. “Het doet geen recht aan de complexiteit van duurzaam ondernemen. Actal baseert zich op een onderzoeksrapport van KPMG over dit onderwerp , maar negeert een deel van dat rapport”, aldus NEVI. Maar wat nu de werkelijke bezwaren tegen het advies van Actal zijn, maakt NEVI niet duidelijk. Actal adviseert de regering en de Tweede en Eerste Kamer over voorgenomen wet- en regelgeving en over programma’s en maatregelen om de bestaande lastendruk voor bedrijven en burgers te verminderen. Actal ondersteunt regelgevers om de administratieve lastendruk zo laag mogelijk te houden. Kortom, Actal houdt zich niet bezig met beleidsvraagstukken zoals duurzaam inkopen.

Wat adviseerde Actal. Om de productcriteria die overeenkomen met geldende wet- en regelgeving te schrappen. Want een belangrijk deel van de nalevingskosten, minimaal 125 miljoen euro en maximaal 375 miljoen euro, wordt veroorzaakt door de overlap tussen criteria-documenten, waar de producteisen in vermeld staan, en bestaande wet- en regelgeving.
Ten tweede adviseert Actal de ambities ten aanzien van duurzaamheid inzichtelijk te maken en aan te geven welke duurzaamheidsdoelen ondernemers op welke termijn moeten voldoen.
In derde plaats adviseert Actal het inkoopbeleid niet op grond van de duurzaamheidscriteria voort te zetten, als niet vast staat dat dit voor de betrokken sector bijdraagt aan daadwerkelijke verduurzaming.

Mijns inziens zal iedere ondernemer het advies van Actal moeten ondersteunen om overlap van regelgeving te voorkomen, het inzichtelijk maken van de ambities op het gebied van duurzaamheid en een inkoopbeleid dat werkelijk tot verduurzaming zal leiden. Dat betekent dat er een duidelijk, evenwichtig en effectief duurzaamheidsbeleid met daarbij behorende maatregelen en regelgeving moet worden ontwikkeld. Dat is wat in het feite in het rapport van KPMG staat. Daar kan NEVI toch niet tegen zijn!

Interessant zou zijn geweest als NEVI inhoudelijk op het rapport van KPMG had gereageerd. Want het rapport is daarvoor interessant genoeg.

Duurzaamheid kreeg in 2005 de nodige politieke aandacht van het kabinet Balkenende. In zijn brief van 3 juni 2005 aan de Tweede Kamer berichtte de minister-president dat in 2010 de Rijksoverheid 100% duurzaam zal inkopen. Gemeenten streven naar 75 procent in 2010 en 100 procent in 2015. Provincies en waterschappen hebben minimaal 50 procent in 2010 als doel gesteld. Met KPMG constateer ik dat er nooit een nulmeting op het gebied van duurzaam inkopen heeft plaatsgevonden.

In het handboek Aanbesteden doe je zo (Van der Horst en Schenk, Sdu 2010, 372 blz.) schrijven wij daarover het volgende. “Wil de overheid werk maken van een duurzaam inkoopbeleid, dan zal er eerst duidelijkheid moeten komen wat de omvang en de aard van het inkooppakket is en welke producten en diensten zich lenen voor duurzaam inkopen. Of anders gezegd, men zal eerst een duurzaamheidsinkoopportfolio moeten opstellen. Aan de hand van een dergelijke portfolioanalyse verkrijgt men inzicht in welke aan te schaffen producten en diensten zich goed lenen voor duurzaam inkopen en welke vormen van duurzaamheid daarbij horen. Een dergelijke exercitie levert een nulmeting die nu in het geheel ontbreekt. Zolang er geen duidelijkheid is over de aard en omvang van het inkooppakket bepaalt de overheid zelf of zij aan de standaard eis van honderd procent duurzaamheid voldoet” (blz. 46-47).

Bij het inkopen van producten, zoals auto’s en installaties, heeft de overheid doorgaans alleen oog voor het energieverbruik en de CO2 uitstoot. De duurzaamheid van de gehele life cycle van productie tot afstoting blijft vaak buiten beschouwing. Zo ook met de recente aanbestedingen van dienstauto’s door de ministeries. Hier hadden de duurzaamheidscriteria betrekking op energieverbruik en CO2 uitstoot. Duurzame productietechnieken, transport naar Nederland en de lasten voor het milieu bij afstoten zijn bewust buiten beeld gebleven.

Mr. Hein van der Horst

Zie onderstaande artikelen:

Nieuwsartikel NEVI

Advies Actal

Rapport KPMG:

Aanbesteden doe je zo: