Corporate Vision Oriented Procurement Development...daar kan je als consultant mee aankomen.

W.E.A.Sieders

In iedere branche waar wat aan adviesdiensten te verdienen valt is het gebruikelijk dat er in een bepaalde cyclus nieuwe onderwerpen onder het voetlicht worden gebracht. De betrokken professionals kunnen zich daaraan niet onttrekken willen zij in hun vakgebied voorop lopen of zelfs maar een beetje meekomen. Om optimaal van de nieuwste inzichten te kunnen profiteren spreekt het vanzelf dat zij zich daarin door terzake deskundige consultants laten bijstaan.

Zo ook in inkoopland. Niks mis mee, want over het algemeen is het een mooie graadmeter voor de status en ontwikkeling van het vak. Het zet je vak op de kaart, bevestigd dat je een rol van enige betekenis hebt en is tevens een kans om die rol verder te versterken. Goed uitgebuit is het een aantrekkelijke vorm van ‘free publicity’ voor het vak.

Zo’n onderwerp moet aan een paar criteria voldoen om een tijdje mee te kunnen; er moet een tot de verbeelding sprekende kreet aan gekoppeld zijn, de kreet moet voldoende vaag zijn om veel theorie omheen te kunnen ontwikkelen en moet een zekere nieuwsgierigheid en gevoel van urgentie bij de betrokkenen opwekken.

Zo hebben we in het vakgebied inkoop de aandacht zien verschuiven van inkoop als bijkomend onderdeel van de logistieke keten (MRP I & II) naar medestuurder van de logistieke keten (o.a. supply chain management), via de tactische processen (inkoopstrategieën, portfolioanalyse) tot ‘de inkoopmanager in de boardroom’ (o.a. value chains, de integrale keten gedachte).

Met de inkoopmanager in de boardroom is voorlopig het hoogtepunt van de professionele ambities bereikt (hoewel nog niet geheel gerealiseerd). Dit roept de vraag op wat er nu nog voor nieuws te verzinnen valt om het vak te verrijken. We hebben de top van de berg uitvoering, taktiek en strategie bereikt. Ook wat betreft kretologie is de ontwikkeling van ambtelijk aandoende afkortingen tot hippe Angelsaksische benamingen wat mij betreft wel uitontwikkeld. Er zal onherroepelijk een vervolg komen, maar gaan we weer van voren af aan beginnen of is er nog een vervolgstap mogelijk?

Recente kandidaten, electronic procurement, electronisch aanbesteden en electronisch bestellen appelleren op de senior inkoopfunctionaris als digibeet, maar uiteindelijk gaat het om het automatiseren van operationele processen, dus inhoudelijk niet erg spannend. De discussie wordt voornamelijk in stand gehouden door  de spraakverwarring die ontstaat door het lukrake gebruik van de verschillende kreten. Wel spannend voor de verkopers van de bijbehorende software trouwens, gelukkig zijn er tegenwoordig professionele inkopers die al hun kennis en deskundigheid in de strijd gooien om een optimaal inkoopresultaat te realiseren.

Een andere kandidaat is ‘category management’. Een lekkere kreet waar je alle kanten mee opkan, maar ik vrees dat de bijbehorende inzichten zullen blijven hangen in een samenvoeging van bestaande inzichten op het gebied van het inkoopproces, procesondersteuning en de tactische inkoop. Ook een ontwikkeling die zeker toegevoegde waarde kan hebben maar nog niet meteen een grote stap vooruit beloofd (of hip uitgedrukt een:‘step change’).

Enigszins teleurstellend dus want de ultieme stap is nog niet gezet. Boekenkasten vol zijn er geschreven over het inkoopproces op alle niveaus, aanbestedingsaspecten, verbintenissenrecht. Stapels modellen zijn er gemaakt (alleen van portfoliomodellen al een boek vol). We komen om in de theorie, maar wat brengen we daarvan eigenlijk in de praktijk, wat kunnen we in de praktijk brengen, wat is zinvol onder welke omstandigheden. Dat zullen we nooit te horen krijgen van de bedenkers van al die theorie, maar de definitie van een model is nu eenmaal dat het een beperkte weergave van de werkelijkheid is.

We moeten dus keuzes maken. Bewuste keuzes. En wat is daar dan voor nodig? Visie. Visie op het waarom van onze organisatie, visie waar we heen willen met onze organisatie. Daaruit kunnen we afleiden wat onze rol als inkoper in onze organisatie zou moeten zijn. Daarop kunnen we onze strategieën, tactieken en operationele inrichting afstemmen. Mijn suggestie: Corporate Vision Oriented Procurement Development (hippere suggesties zijn welkom, geen afkortingen alstublieft). Daar kan je als consultant mee aankomen.