"Modelbeleid MKB-vriendelijk aanbesteden"

Ben de Vries

Heeft u ook de mailing van MKB Nederland en haar onderafdelingen in meervoud ontvangen? Ik zal u even helpen. MKB Nederland heeft aan de gemeentelijke overheden haar modelbeleid mkb – vriendelijk aanbesteden gestuurd. Zij heeft dit modelbeleid laten opstellen door juristen en vervolgens met een begeleidend schrijven naar de gemeenten verstuurd.

In de begeleidende brief worden de gemeenten uitgenodigd dit mkb –vriendelijk beleid te integreren in het bestaande aanbestedingsbeleid van de gemeente of anders integraal over te nemen. Doel is dat het mkb een reële kans krijgt om mee te dingen naar overheidsopdrachten. De huidige aanbestedingsregels geven het mkb nauwelijks kans op succes bij aanbestedingen. Nu is het inderdaad zo dat in de selectiefase vaak hoge tot zeer hoge eisen worden gesteld. Bijvoorbeeld, de omzeteisen over de afgelopen drie jaar, liquiditeit- en solvabiliteitseisen, eisen aan referenties, kwaliteitseisen. Daarnaast kan het vergeten van het meesturen van bewijsstukken tot uitsluiting leiden, waarbij herstellen achteraf vaak niet mogelijk is.

De nieuwe aanstaande Aanbestedingswet, die medio of eind 2008 verwacht wordt, zal aan veel van dit soort praktijken een eind gaan maken. MKB Nederland heeft dus wel degelijk een punt met haar modelbeleid. Toch stoort de actie van MKB Nederland mij! Irritatie was het allereerste gevoel bij mij na lezing van de brief van MKB Nederland aan de gemeenten. Dat had niet met de inhoud van het modelbeleid te maken, op zich een sympathiek initiatief, maar wel met het tijdstip van deze MKB Nederland actie.

Europese wetgeving op het gebied van aanbesteden bestaat sinds de vroege jaren negentig van de vorige eeuw. Vanaf 2004 kent Nederland eindelijk haar eigen vertaling van de Europese richtlijnen in nationale wetgeving (BAO en BASS). En eind 2007, een jaar waarin de Aanbestedingswet eigenlijk al ingevoerd had moeten zijn, komt het MKB Nederland met een brandbrief dat er mkb – vriendelijk aanbesteed dient te worden. Een beetje laat, vind ik!

Op een nieuwjaarsreceptie in 2006 heb ik zelf nog eens een presentatie gehouden voor de carrosseriebouwers van de FOCWA. De zaal was verbijsterd en verontwaardigd wat Europees aanbesteden allemaal niet inhield. Vanuit de zaal werd nadrukkelijk aan de FOCWA vertegenwoordigers gevraagd of de eigen branchevereniging niet iets kon doen voor haar leden inzake Europese aanbesteden. Daar werd zeer  terughoudend op gereageerd door de branchevereniging. En nu, eind 2007, op de valreep komt MKB Nederland met mkb – vriendelijk aanbesteden langzij.

Het stoort mij dat dit allemaal zo lang heeft geduurd. Behartigt MKB Nederland de aanbestedingsbelangen van haar leden wel adequaat? Voor de duidelijkheid, ik ben het met MKB Nederland eens dat het mkb er bekaaid vanaf komt wat betreft overheidsopdrachten voorkomend uit aanbestedingen onder de Europese regels. Maar waar was MKB Nederland al die jaren? Ze hebben jaren de tijd gehad om te lobbyen voor mkb - vriendelijk toepassen van de aanbestedingsregels. Ondertussen zijn haar leden een belangrijk deel van de omzet aan overheidsopdrachten kwijtgeraakt aan het groot bedrijf.